Gepubliceerd op 1 maart 2010
Gepubliceerd op 1 maart 2010
John Kleinen: 'Studenten van nu zijn heel beeldgericht'
Het vakgebied visuele antropologie wordt weer nieuw leven ingeblazen aan de Universiteit van Amsterdam. In het tweede semester start een pilot videotraining naast de reeds bestaande themamodule Visuele antropologie. Initiatiefnemer dr. John Kleinen (afdeling Sociologie en Antropologie): ‘We leven in een mediademocratie waarin het bestuderen en kritisch bekijken van beelden steeds belangrijker wordt.'
In de jaren tachtig leek aan de Universiteit van Amsterdam een afdeling Visuele antropologie te ontstaan. Wetenschappers als John Kleinen hielden zich nadrukkelijk bezig met fotografie en Aziatische film. Op deze manier ontstonden grote collecties met beeldmateriaal, waaronder die van het Asia Cinema Center.
‘Het grootste probleem was, dat we het maken van video's niet goed konden aanbieden aan studenten', vertelt Kleinen, ‘aangezien dat enorm duur was én omdat het monteren erg complex was en veel tijd kostte. Mijn collega Rob Boonzaijer-Flaes deed video en ik bood fotografie aan.'
Bezuinigingen leidden er vervolgens toe dat de visuele antropologie aan de UvA nog maar weinig aandacht kreeg. Dat had ook te maken met de afkeurende houding van veel wetenschappers ten opzichte van het vakgebied, denkt Kleinen. ‘Beeld als representatie van data kun je niet serieus nemen, was toen de gedachte, aangezien je film en foto's kunt manipuleren. Een slecht argument overigens, want met schrijven manipuleer je net zo goed. Je laat dingen weg, schrijft zaken op een bepaalde manier op, kortom: je maakt keuzes, vooral in de sociale wetenschappen. Inmiddels is het tij gekeerd; studenten van nu zijn heel beeldgericht. We leven in een mediademocratie, waarin het steeds belangrijker wordt om beelden te bestuderen en kritisch te bekijken. In 2005 wijdde de KNAW zelfs een heus symposium aan de betrouwbaarheid van het beeld. Daarnaast heeft de techniek een enorme sprong gemaakt: de camera's zijn kleiner en handzamer geworden en monteren is eenvoudiger geworden door de komst van de digitale mogelijkheden en montagesoftware.'
Kleinen stelde daarom voor om een pilot te beginnen op het gebied van de visuele antropologie, iets waar College of Social Sciences-directeur Johan Post wel oren naar had. Op 19 maart begint een praktijkcursus videotraining Visuele antropologie voor maximaal 15 studenten.
In de reguliere module nemen alle studenten deel aan een masterclass fotografie onder leiding van het bekende fotografenechtpaar Hans en Laura Samsom. De films die voortkomen uit de training en ingebracht worden in de themamodule, kunnen wellicht worden vertoond op het BeeldvoorBeeld-festival in juni.
‘Het zou zonde zijn als de films alleen door onszelf worden gebruikt, terwijl ze ook voor de buitenwereld heel interessant zijn.' De studenten krijgen hun technische training op het gebied van camera's, software en hardware, van het door de UvA gecontracteerde bedrijf Vista Far Reaching Visuals onder leiding van Jean Hellwig, die zelf Antropologie aan de UvA heeft gestudeerd.
Kleinen is blij dat de visuele antropologie aan de UvA een kleine wederopstanding beleeft, maar hij heeft eigenlijk nog veel grotere ambities: ‘Ik zou meer modules willen aanbieden, die worden verzorgd door een aantal docenten. Daarnaast zou een bijzondere leerstoel Visuele antropologie heel mooi zijn, dan zouden we pas écht power kunnen ontwikkelen.'
Auteur: Esther van Bochove, afdeling Communicatie FMG
Bron: FMG Communicatie
|
