Kennisnetwerk Systeeminnovatie

UVA Onderzoek naar Systeeminnovaties
De afdeling politicologie participeert met een zevental onderzoeksprojecten in een landelijk onderzoeksprogramma Kennisnetwerk Systeeminnovatie. Dit onderzoeksprogramma richt zich op fundamentele vernieuwing van praktijken centraal voor een meer duurzame samenleving. Dat systeeminnovaties plaatsvinden is vanuit het verleden wel bekend: denk aan enorme veranderingen met de industrialisatie of de Nederlandse landbouw na de oorlog of aan de meer recente vernieuwing in het waterbeheer. Maar veel minder is er nog bekend over hoe  systeeminnovaties (kunnen) verlopen, welke actoren van belang zijn voor duurzame systeeminnovaties en wat er te sturen valt. Het onderzoeksprogramma zal de kennis daarover vergroten en de theorie over systeeminnovaties verder brengen. Het programma zal ook praktische inzichten opleveren waarmee mensen die uit de praktijk kunnen worden ondersteund.

De UvA onderzoeksprojecten
Twee van de zeven UvA onderzoeksprojecten, beide onder de titel Reflexive governance, gaan over sturing van dit soort systeeminnovaties. De projecten moeten duidelijk maken hoe beperkte, locale experimenten kunnen leiden tot algemene, grootschalige langere termijn veranderingen van praktijken. Wat is ervoor nodig om te zorgen dat een experiment (een) bestaande praktijk(en) verandert? En waarom lukt zo'n doorbraak soms ook niet?
In de drie projecten die de titel Reflexive design dragen, staat het ontwerp van systeeminnovatieve projecten centraal. Vragen die in deze projecten aan de orde komen zijn: Hoe verhouden dit soort systeeminnovatieve projecten zich tot hun omgeving? Hoe speelt macht een rol? Wat voor een soort legimiteitsvragen doen zich voor? Welke rol speelt kennis en spelen de kennisinstituten in systeeminnovatie?

Een zesde project richt zich specifiek op institutionele arrangementen rond systeeminnovatie. Wat is de invloed van betrokken instituties en arrangementen op problemen en kansen van systeeminnovaties?
Het zevende project, tenslotte, gaat over vernieuwingen in de gezondheidszorg. Waar liggen kansen voor systeeminnovatieve en meer duurzame praktijken?
De onderzoeksprojecten lopen tot eind 2009. Het empirisch onderzoek heeft betrekking op vernieuwende praktijken in de veehouderij, het waterbeheer, de gezondheidszorg en de ruimtelijke ordening.

Praktijkprojecten
De UvA streeft ernaar om kennis te ontwikkelen in samenhang met de praktijk. Daarom participeert de UvA ook in praktijkprojecten. Zo ontwikkelde de UvA in 2006 bijvoorbeeld met de Haven Amsterdam en de Vrije Universiteit het project Duurzaam kansen creëren in de haven - de Regiodialoog". In dit project, dat tot eind 2007 loopt, verkennen vertegenwoordigers van de overheid, bedrijven, kennis- en maatschappelijke instellingen en burgers, duurzame ontwikkelingskansen voor de haven zich op de korte en langere termijn. Daarbij worden ecologische, sociale en economische aspecten verbonden (People, Planet, Profit). Zie ook de website http://www.regiodialoog.nl, voor meer informatie.
In 2006 en 2007 ondersteunde de UvA verder een traject van vernieuwing in het waterbeleid (project Transitiemanagement en Sturingsfilolsofie, bij het Directoraat Generaal Water.

Informatie
Voor meer informatie over de UvA projecten kunt u zich richten tot: prof.dr. John Grin (J.Grin@uva.nl) of dr.ir. L. Sterrenberg (L.Sterrenberg@uva.nl). Voor het landelijk onderzoeksprogramma Kennis voor Systeeminnovaties, waaraan een tiental Nederlandse universiteiten deelnemen zie: http://www.ksinetwork.nl